The Work van Byron Katie: zo doorbreek je belemmerende overtuigingen als ondernemer

Als je al even onderneemt, zul je het herkennen: telkens wanneer je bedrijf groeit of tegen groei aanzit, ontstaan er groeipijnen, zowel binnen het bedrijf, waar processen beginnen te piepen en kraken, als bij jezelf als ondernemer. Want écht succes vraagt niet alleen om kritisch te kijken naar je strategie en resultaten en daar steeds weer op bij te sturen, maar ook om kritisch naar jezelf als ondernemer en leider te kijken. Naar je eigen patronen, overtuigingen en persoonlijke groei.

Vaak is het niet de strategie je tegenhoudt, maar iets anders. Een gedachte die blijft terugkomen. Een overtuiging die ooit logisch was, maar nu begint te knellen.

The Work van Byron Katie is een eenvoudige methode om dit soort belemmerende overtuigingen te onderzoeken. Niet om ze te vervangen door ‘positievere gedachten’, maar om ze serieus te nemen en te bevragen.

In dit blog duiken we in The Work van Byron Katie, deel ik de vier vragen met je en hoe je die toe kunt passen als ondernemer.

Wat is The Work van Byron Katie?

The Work is een methode van zelfonderzoek die bestaat uit vier vragen. Deze vragen helpen je om stressvolle gedachten en overtuigingen te onderzoeken en zo nodig om te buigen. Het uitgangspunt is even simpel als confronterend: het zijn niet de omstandigheden die stress veroorzaken, maar de gedachten die we over die omstandigheden geloven.

Overtuigingen hebben we allemaal en over alle vlakken in ons leven. Ook over ons ondernemerschap, over onszelf als ondernemer, als leider, als baas. Wellicht herken je onderstaande voorbeelden van overtuigingen die ik vaak tegenkom bij de ondernemers met wie ik werk.

• “Dit hoort nu eenmaal bij succesvol ondernemen.”

• “Als ik niet hard werk, denken mijn medewerkers dat ik lui ben.”

• “Ik moet dit zelf kunnen.”

• “Als ik (de controle) loslaat, gaat het mis.”

Gedachten die zelden hardop worden uitgesproken, maar wel continu invloed hebben op je keuzes en gedrag.

Waarom The Work zo relevant is voor ondernemers

Ieder mens heeft overtuigingen, bewust en onbewust. En ja, ook als ondernemer heb je overtuigingen die stress kunnen opleveren, je tegenhouden om bepaalde stappen te zetten, je vasthouden in de situatie zoals die nu is en daarmee je groei belemmeren. Want wat jou en je bedrijf tot hier heeft gebracht, werkt niet automatisch in de volgende fase. En precies daar ontstaan groeipijnen. Je merkt dat je rationeel begrijpt wat er nodig is, maar dat je gedrag achterblijft. Je blijft harder werken. Je blijft controleren. Of je schuift beslissingen voor je uit. Om maar een paar processen te noemen die de groei van je bedrijf aardig kunnen ondermijnen.

In aflevering 4 van het derde seizoen van mijn podcast ga ik dieper in op de psychologie achter groei en waarom je brein verandering vaak als onveilig ervaart. The Work is een manier om de overtuigingen die onder die weerstand liggen zichtbaar te maken, uit te dagen en waar nodig te doorbreken.

De vier vragen van The Work

1. Is het waar?

Neem één overtuiging die spanning oproept. Bijvoorbeeld: “Dit harde werken hoort bij succesvol ondernemen.”

En stel jezelf dan de vraag “Is dit waar?”. Zonder in nuances te schieten, zonder het te gaan overdenken. Gewoon de vraag stellen en meteen het eerste antwoord geven wat je opkomt. Om vervolgens meteen door te gaan naar de volgende vraag.

2. Kun je absoluut zeker weten dat het waar is?

Niet: “Voelt het waar?” Maar: “Kun je het met volledige zekerheid weten?”

Je begrijpt het waarschijnlijk al: in 99,9% van de gevallen kun je niet absoluut zeker weten dat het waar is. En door dat besef ontstaat er vaak al ruimte.

3. Hoe reageer je als je deze gedachte gelooft?

Wat gebeurt er als je deze overtuiging gelooft? Als jij gelooft dat dat harde werken bij succesvol ondernemen hoort, wat gebeurt er dan?

• In je gedrag?

• In je lijf?

• In hoe je werkt of leidinggeeft?

• In de druk die je jezelf oplegt?

Veel ondernemers herkennen hier patronen als overwerken, spanning vasthouden of voortdurend ‘aan’ staan. Want als je deze overtuiging gelooft en je zou niet altijd maar aan staan, geen 60- tot 80-urige werkweken maken, de druk niet opvoeren bij je werknemers, dan ben je dus je eigen succes aan het saboteren. En dat dat niet goed voelt, lijkt me logisch. Maar laten we eens kijken wat er gebeurt als je jezelf de laatste van de 4 vragen van The Work van Byron Katie stelt.

4. Wie zou je zijn zonder die gedachte?

Niet wie je zou moeten zijn. Maar wie je zou zijn als deze gedachte er niet was, als je die overtuiging niet meer zou hebben. Wie zou je zijn als je niet gelooft dat zo hard werken nu eenmaal bij succesvol ondernemen hoort?

Welke keuzes zouden dan vanzelfsprekender worden? Wat zou er veranderen in hoe je onderneemt?

En na deze 4 vragen komt eigenlijk het leukste gedeelte. Dit is vaak een behoorlijk uitdagende stap in de gehele oefening van The Work voor de ondernemers met wie ik werk. Maar gelukkig geldt ook hier: oefening baart kunst. Want deze laatste stap maakt vaak écht het verschil en laat de belemmerende overtuiging echt wankelen tot het punt dat je ‘m kunt doorbreken.

De omkering

Hier gaat het om de vraag: “Wat kan er óók waar zijn?”. Waarbij we dus niet zeggen dat jouw overtuiging niet waar is. Het kan immers zo zijn dat hard werken nodig is om succesvol te kunnen ondernemen. Maar we hebben bij vraag 2 al geconstateerd dat we er niet 100% zeker van zijn dat dit waar is. Dus er kunnen óók andere overtuigingen waar zijn.

Uitdaging is om hier zoveel mogelijk dingen op te noemen die óók waar kunnen zijn (en ook hiervan weten we niet 100% of ze waar zijn, maar dat hoeft ook niet). Om je wat voorbeelden te geven over wat er óók waar kan zijn over succesvol ondernemen:

• Je hoeft niet altijd hard te werken om succesvol te kunnen ondernemen.
• Door ontspanning kom je op nieuwe ideeën en inzichten, worden je creativiteit en probleemoplossend vermogen groter en die helpen juist om succesvol te ondernemen.
• Het gaat niet om harder werken, maar om slimmer werken bij succesvol ondernemen.
• ‘Succesvol ondernemen’ gaat voor mij niet alleen om de omzet en winst die ik realiseer, maar ook over mijn kwaliteit van leven, over mijn geluk, de tijd die ik met mijn gezin door kan brengen.
• Écht succesvol voel ik me juist als ik niet dag en nacht aan hoef te staan.

Hopelijk voel je bij deze omkeringen al iets schuiven. Voel je nog meer ruimte komen om iets anders te gaan geloven en je daarmee anders te gaan voelen en dus ook anders te gaan gedragen (want gedrag wordt aangestuurd door hoe je je voelt, niet door wat je denkt, maar dat is voer voor een ander blog).

Wat The Work wel en niet doet

The Work vraagt niet van je om:

• positiever te denken

• jezelf iets aan te praten

• je overtuigingen te vervangen

Het nodigt je uit om eerlijk te kijken. En eerlijk kijken is vaak al genoeg om beweging te creëren.

Maar hier is een belangrijke kanttekening.

Wanneer The Work niet voldoende is

Bij veel overtuigingen brengt The Work helderheid en ruimte voor verlichting en verandering. Maar bij hardnekkige, diep verankerde overtuigingen is The Work en het werken op mindsetniveau (want dat is wat je doet met The Work) alleen vaak niet genoeg.

Dat zijn die patronen waarbij je:

• begrijpt dat een gedachte niet meer klopt

• ziet welk ander gedrag helpender zou zijn

• en tóch steeds weer terugvalt onder druk of stress

Dan zit de overtuiging niet alleen op het niveau van denken, maar ook op het niveau van gevoel en stressreacties in het brein.

In mijn werk zie ik dit vaak bij overtuigingen die gekoppeld zijn aan:

• verantwoordelijkheid

• loyaliteit

• prestatiedruk

• angst voor oordeel

• of oude ervaringen waarin hard werken gelijk stond aan veiligheid of waardering

Dan heb je dieper te gaan dan mindsetlevel, dieper in de hersenen door te dringen.

Van inzicht naar echte verandering

The Work helpt je om overtuigingen zichtbaar te maken en te onderzoeken. Maar wanneer patronen blijven terugkomen, is er vaak grover geschut nodig.

Daarom werk ik met de Emotional Freedom Technique (EFT). Een methode die niet alleen op gedachtenniveau werkt, maar ook op het niveau van gevoelens en diep in de hersenen doordringt tot de amygdala, daar waar emoties worden verwerkt, gevaar wordt herkend en emotionele herinneringen worden gevormd. En daar waar die emoties losgekoppeld kunnen worden van eerdere ervaringen en gedachtes en overtuigingen.

Waar The Work helderheid brengt, helpt EFT om de emotionele lading onder een overtuiging daadwerkelijk los te laten. Zodat een patroon niet alleen logisch verdwijnt, maar ook neurologisch zijn grip verliest. Dat is vaak het verschil tussen snappen wat er nodig is en het ook echt anders doen. Wil je daar meer over weten? In de eerste aflevering van het eerste seizoen van mijn podcast vertel ik uitgebreid wat de Emotional Freedom Technique is en waarom die zo waanzinnig effectief werkt.

Hoe je dit kunt gebruiken in je ondernemerschap

Zie The Work als een krachtig reflectie-instrument. Een manier om jezelf uit de automatische piloot te halen op momenten van:

• groei

• twijfel

• spanning

• of interne weerstand

En merk je dat je steeds bij dezelfde overtuigingen uitkomt, ondanks inzicht en reflectie, dan is dat geen teken dat je faalt. Het is vaak een signaal dat je niet nóg harder hoeft te denken, maar dieper mag werken.

Tot slot

Je bedrijf groeit maar zo ver als jij zelf bereid bent om te groeien. En die groei begint vaak niet bij strategie, maar bij de overtuigingen die je nog voor waarheid aanneemt. Wil je beter begrijpen waarom groei zo ongemakkelijk kan voelen en hoe overtuigingen daarin een rol spelen?
Luister dan ook naar aflevering 4 van mijn podcast, waarin ik dieper inga op groeipijnen, het brein en persoonlijke ontwikkeling in ondernemerschap.

En als je merkt dat bepaalde patronen hardnekkig blijven terugkomen, dan kan het waardevol zijn om daar samen dieper naar te kijken. Niet op het niveau van tips, maar op de laag waar echte verandering ontstaat.

Veelgestelde vragen over The Work van Byron Katie

Wat is The Work van Byron Katie?

The Work van Byron Katie is een methode van zelfonderzoek waarbij je stressvolle gedachten onderzoekt aan de hand van vier vragen. De methode helpt je om belemmerende overtuigingen te herkennen en los te laten, zonder ze te vervangen door ‘positief denken’.

Voor wie is The Work geschikt?

The Work is geschikt voor iedereen die merkt dat bepaalde gedachten of overtuigingen spanning veroorzaken. Voor ondernemers is de methode vooral waardevol bij thema’s als groei, leiderschap, verantwoordelijkheid, (zelf)vertrouwen, stress en prestatiedruk.

Hoe werkt The Work in de praktijk?

Je neemt één overtuiging die stress oproept en onderzoekt deze met vier vragen:

1. Is het waar?

2. Kun je absoluut zeker weten dat het waar is?

3. Hoe reageer je als je deze gedachte gelooft?

4. Wie zou je zijn zonder deze gedachte?

Door deze vragen eerlijk te beantwoorden ontstaat vaak ruimte, inzicht en gedragsverandering.

Als bonus ga je daarna nog aan de slag met de omkering “Wat kan er óók waar zijn?” voor nog meer ruimte en verandering.

---

Is The Work voldoende om hardnekkige overtuigingen te doorbreken?

Niet altijd. The Work werkt op het niveau van gedachten, bewustwording en mindset. Bij diep verankerde overtuigingen die gekoppeld zijn aan stress of emotionele lading is inzicht alleen vaak niet genoeg. Dan blijft gedrag onder druk vaak hetzelfde, ondanks dat je rationeel begrijpt wat er speelt.

Wat kun je doen als overtuigingen blijven terugkomen?

Als overtuigingen blijven terugkomen, ligt de kern vaak op het niveau van gevoel en het zenuwstelsel. In die gevallen kan het helpend zijn om te werken met methodes die ook die laag aanspreken, zoals de Emotional Freedom Technique (EFT). Deze methode richt zich op het loslaten van emotionele spanning die onder overtuigingen ligt.

Wanneer gebruik je The Work als ondernemer?

The Work is vooral helpend op momenten van:

• groei of verandering

• twijfel over leiderschap

• stress of innerlijke weerstand

• terugkerende patronen zoals overwerken of controle houden

Het helpt om even uit de automatische piloot te stappen en bewust te kijken naar wat je gelooft.

Waar kan ik meer leren over groeipijnen en overtuigingen bij ondernemers?

In aflevering 4 van mijn podcast ga ik dieper in op de psychologie achter groei, groeipijnen en waarom je brein verandering soms tegenwerkt. Daar hoor je hoe overtuigingen in verschillende ondernemersfases een rol spelen.

Moet ik The Work ‘goed’ doen om effect te hebben?

Nee. The Work vraagt geen perfecte antwoorden. Het effect zit juist in het eerlijk stellen van de vragen. Zelfs één vraag kan al voldoende zijn om ruimte te creëren in hoe je naar een situatie kijkt.

Is The Work een vorm van coaching of therapie?

The Work is een zelfonderzoeksmethode. Je kunt het zelfstandig toepassen, maar het kan ook onderdeel zijn van coaching of begeleiding. Zeker wanneer overtuigingen diep verankerd zijn, kan begeleiding helpen om sneller en blijvender verandering te realiseren. Of om bijvoorbeeld de overtuiging onder de overtuiging boven water te krijgen.